Yaz aylarının yaklaşmasıyla birlikte kene vakalarına ilişkin uyarılar yeniden gündeme geldi.
Gerede’de 2025 yılının Temmuz ayında yaşanan olayda, keneden bulaşan Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi nedeniyle 77 yaşındaki Ş.H. hayatını kaybetmişti. Yaz aylarının yaklaşmasıyla birlikte kene tehlikesini yeniden gündeme getirdi.
TVHB Başkanı Ali Eroğlu, Kırım Kongo Kanamalı Ateşi vakalarıyla ilgili değerlendirmelerde bulundu. Türkiye’de ilk kene vakalarının 2002 yılında görüldüğünü ifade eden Eroğlu, bu vakaların ilk olarak Tokat’ta başladığını söyledi.
KKKA vakalarının insanların yaklaşık yüzde 5’inde ölümle sonuçlandığını belirten Eroğlu, hastalığa karşı daha dikkatli ve bilinçli olunması gerektiğini vurguladı. KKKA’nın özellikle kırsal ve ormanlık bölgelerde daha yaygın görüldüğünü kaydeden Eroğlu, keneden korkulmaması gerektiğini, gerekli önlemler alındığında toplum sağlığı açısından olumlu sonuçlar alınabileceğini ifade etti.
“KKKA ilk defa ülkemizde 2002 yılında bazı vakalar görülüyor”
KKKA’nın Türkiye’de ilk kez 24 yıl önce görüldüğünü belirten Eroğlu, “KKKA ilk defa ülkemizde 2002 yılında bazı vakalar görülüyor. Ama tanı 2003 yılında yapılmış. 2004 yılından itibaren de keneye karşı alınması gereken önlemler, diğer mücadeleler belirleniyor. Tarım ve Orman Bakanlığı’na bağlı tarım il müdürlükleri vasıtasıyla özellikle riski olan yerlerde vakalar ülkemizde önce Tokat’ta başlıyor. Daha sonraki yıllarda da 30 ilimizde vakalar görüldü. Dünyada 899 kene türü var. Ülkemizde bunun 46 tanesi yaşıyor. 1944’te Kırım’da, 1956’da Kongo’da benzer vakalar görülüyor. İkisi bir araya getiriliyor. İnsanlarda yüzde 5’e yakın ölümle seyrediyor. Kamuoyuna şöyle bir duyuru yapmıştık; ‘Keneden korkmayın, geç kalmaktan korkun.’ Daha çok kırsalda, özellikle ormanlık alanlar, ormanlık alanın bittiği yerde, ülkemizde Kuzey Anadolu platosunda, Erzincan, Sivas, Tokat, Amasya, Bolu’ya kadar olan risk illerinde görülüyor. Fakat sonraki yıllarda değişik illerde, Diyarbakır, Malatya gibi yerlerde vakalar görüldü. Hatırladığım kadarıyla 400 vaka görülüyor. Bu kişilerden 15’i hayatını kaybediyor. Başka bir yıl yine 500’e yakın vaka var. Geçen yıl da 15 vatandaşımız hayatını kaybetti. Bu yıl geçtiğimiz günlerde yine bir gencimiz, evladımız hayatını maalesef kaybetti” diye konuştu.
“Keneler nisan ayından itibaren aktif oluyor”
KKKA’nın tamamen ortadan kaldırılmasının mümkün olmadığını belirten Eroğlu, alınacak önlemlerle ölümlerin azaltılabileceğine dikkat çekti.
Eroğlu, “Bunu tamamen ortadan kaldırmanız mümkün değil. Onun için bireysel önlemler, mekanik önlemler ve kimyasal mücadele bunları ortaya koymak lazım. Çiftlik hayvanlarının, diğer hayvanların ilaçlanması, parazit ilaçlarıyla, antiparazitli ilaçlarla ilaçlanması da önemli noktalardan bir tanesi. Doğru bilinen yanlışlar doğru zannediliyor ama yanlış aslında. Bunları bu vesileyle ortaya koymak lazım. Keneler nisan ayından itibaren aktif oluyor. Havalar ısınmaya başladığı andan itibaren kasım ayına kadar devam ediyor. Temmuzda, ağustosta pik yapıyor. Keneler o sırada çok aktif. Bağ, bahçeye giderken gerekir tedbirleri almaları lazım” şeklinde konuştu.
“KKKA’yı taşıyan kene, 12 saate yakın kan emiyor”
Kenenin vücuda yapıştıktan sonra hemen hastalık etkenini vermediğini söyleyen Eroğlu, vatandaşların açık renkli ve uzun kollu kıyafetler tercih etmesi gerektiğini belirtti.
Eroğlu, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Daha çok açık renkli ve uzun kollu, yani açık bir bölge olmayacak şekilde giyinmeleri lazım. Pantolonlarının paçasını çorabın içine koyacaklar, oradan bir yapışma olmasın. Vatandaşlar, işi bittikten sonra evine geldiği zaman da soyunacak ve bir kene taraması yapacak. Çünkü kene yapıştığı zaman hissetmiyor zaten insanlar. Eğer bir kene görmüş ise buna hemen müdahale etmesi gerekiyor. Doğru bilinen yanlış dediğimiz şey, ‘Aman keneye dokunulmasın, bir sağlık kuruluşuna gidilsin.’ Hayır, doğru değil. Bunun sebebi şu; kene yapıştıktan sonra kan emmeye başlıyor. Etkeni vermiyor. KKKA’yı taşıyan kene 12 saate yakın kan emiyor. 12 saat sonra şişiyor ve etkeni vermeye başlıyor. Biz keneyi gördüğümüzde ne zaman yapıştığını, ne zaman tutulduğunu bilmiyoruz. Vatandaşlar sabahleyin tarlasına gidiyor çalışıyor. Öğleden sonra diyelim ki keneyi gördü. Süratli bir şekilde alacak ama çıplak el ile almayacak. Bir poşet, eldiven ya da bir bez parçası ile onu çıkarıp muhafaza edecek.”
(Haber Merkezi)
